Jak sprawdzić auto pod kątem cofnięcia licznika (oszustwa na przebiegu)

Cofnięcie licznika oznaczało kiedyś odpięcie linki; w nowoczesnym aucie oznacza zmianę wartości zapisanej w module elektronicznym, czyli robotę, którą garść przydrożnych narzędzi wykonuje w kilka minut za bardzo małe pieniądze. Motyw jest prosty: auto z faktycznie niższym przebiegiem sprzedaje się wyraźnie drożej, więc zysk z cofnięcia jest duży w stosunku do ryzyka.

Około jednej trzeciej używanych aut w Europie Środkowej przyjechało z innego kraju, a przekroczenie granicy to dokładnie ta luka, w której oszustwo kryje się najlepiej. Historia badań i rejestracji jest prowadzona krajowo, więc gdy auto zmieni kraj, dawne odczyty nie są automatycznie widoczne dla kolejnego kupującego, kolejnego dealera ani nawet dla rejestru w nowym kraju. Ten, kto manipuluje licznikiem, zwykle liczy właśnie na tę lukę w papierach, a nie na to, że nikt nigdy nie sprawdzi.

Starta guma na pedałach, wyślizgana albo mocno zużyta kierownica, zapadnięty bok fotela kierowcy czy książka serwisowa z lukami albo brakującymi pieczątkami, wszystko to wygląda niewłaściwie przy niskim wskazywanym przebiegu. Zegary, które wyglądają na świeżo wymienione, albo czcionki i mocowania nie do końca pasujące do reszty wnętrza, to mocniejszy sygnał: może oznaczać, że wymieniono cały moduł razem z zapisaną w nim wartością.

Nic z tego samo w sobie nie jest dowodem. Zużycie zależy od stylu jazdy, klimatu i sposobu użytkowania, auto o naprawdę niskim przebiegu potrafi wyglądać na zmęczone po krótkich trasach i złych nawykach, a zadbane auto o wysokim przebiegu potrafi wyglądać jak ledwo używane. Oględziny mówią Ci, kiedy drążyć dalej. Same z siebie nie dają odpowiedzi, są punktem wyjścia, a nie werdyktem.

Za każdym razem, gdy auto przechodzi badanie techniczne albo jest ponownie rejestrowane, stan jego licznika jest zwykle odnotowywany przez oficjalny organ. Zebrane z całego życia auta odczyty tworzą krzywą, która powinna wyłącznie rosnąć. Sprawdzenie historii pojazdu zbiera tę krzywą z oficjalnych rejestrów i licencjonowanych źródeł, dzięki czemu czytasz ją jako jedną oś czasu, zamiast samodzielnie gonić za osobnymi rejestrami krajowymi.

Niepodważalny dowód łatwo dostrzec, gdy odczyty leżą już rozłożone: późniejszy odczyt niższy od wcześniejszego. Nie ma niewinnego wyjaśnienia takiego układu, licznik nie cofa się sam z siebie. Płaski odcinek, na którym przebieg ledwie drgnął przez długi czas, to sygnał słabszy, o który warto zapytać sprzedawcę, ale to spadający odczyt kończy rozmowę.

Oto poglądowy przykład tego wzorca, jaki pojawia się przy autach importowanych do Europy Środkowej.

1. 2016, pierwsze badanie w Niemczech, trzy lata po rejestracji 58 000 km w raporcie.
2. 2018, drugie badanie 104 000 km. Samochód firmowy pokonujący długie trasy autostradowe, całkowicie normalne.
3. 2019, sprzedany za granicę jego niemieckie zapisy zostają w Niemczech.
4. 2020, pierwsze badanie w nowym kraju 71 000 km. Lokalnie to pierwszy odczyt tego auta, więc nic nie wygląda podejrzanie.
5. 2024, na sprzedaż 96 000 km na liczniku, wiarygodna liczba dla jedenastoletniego auta.

Czytane lokalnie, od 2020 roku auto rośnie gładko z 71 000 do 96 000 km i przechodzi każde badanie. Czytane w obu krajach naraz, straciło 33 000 km między 2018 a 2020 rokiem, czego żaden licznik nie robi sam z siebie. Ten spadek to cała sprawa, i istnieje wyłącznie dla kogoś, kto ma odczyty z obu krajów. Dlatego to, jakie kraje obejmuje sprawdzenie przebiegu, liczy się bardziej niż cokolwiek innego w tej sprawie.

Kilka krajów publikuje odnotowany podczas badań przebieg auta, większość z nich bezpłatnie. Warto z nich korzystać, a wszystkie mają jedno ograniczenie: znają auto dopiero od dnia, w którym zostało zarejestrowane w danym kraju.

• Polska historiapojazdu.gov.pl jest bezpłatny i pokazuje przebieg odnotowany podczas badań technicznych, liczbę właścicieli od polskiej rejestracji oraz to, czy ważne jest ubezpieczenie. Potrzebujesz numeru rejestracyjnego, numeru VIN i daty pierwszej rejestracji.
• Węgry platforma JSZP, otwierana przez rządowy login Ügyfélkapu, jest bezpłatna dla aut zarejestrowanych na Węgrzech i pokazuje zapisane odczyty licznika. Krajowy rejestr odnotowuje odczyt przy badaniach i zmianach właściciela od stycznia 2012 roku.
• Francja Histovec, prowadzony przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych, jest bezpłatny. Sprzedawca go generuje i udostępnia Ci, a od stycznia 2021 roku pokazuje przebieg odnotowany podczas badań technicznych.
• Hiszpania pełny raport pojazdu DGT kosztuje EUR 8,67 i obejmuje historię badań ITV z przebiegiem. Wersja skrócona jest bezpłatna, ale nie zawiera przebiegu.
• Rumunia RAR Auto-Pass to oficjalny zapis przebiegu z badań technicznych rumuńskiego zarejestrowanego auta oraz napraw w autoryzowanych warsztatach, oparty na ustawie z 2023 roku przeciwko manipulowaniu licznikiem.
• Wielka Brytania bezpłatna usługa historii MOT na GOV.UK pokazuje przebieg odnotowany podczas każdego testu MOT od 2005 roku.
• Niemcy nie ma publicznego wyszukiwania przebiegu dla kupujących. Poproś sprzedawcę o protokoły Hauptuntersuchung i książkę serwisową, które odnotowują przebieg przy każdej wizycie, i sprawdź, czy się zgadzają.

1. Zdekoduj VIN bezpłatne dekodowanie potwierdza, że model, silnik i rocznik zgadzają się z ogłoszeniem. Niezgodność kończy sprawę tu, bez żadnych kosztów.
2. Sprawdź krajowy rejestr jeśli auto jest zarejestrowane w kraju z oficjalnym rejestrem przebiegu, uruchom go albo poproś o niego sprzedawcę, i zanotuj każdy odczyt z jego datą.
3. Zobacz podgląd historii transgranicznej przy każdym importowanym aucie uruchom bezpłatny podgląd MrVIN, aby sprawdzić, czy istnieją odczyty z jego wcześniejszych krajów, zanim cokolwiek zapłacisz.
4. Ułóż odczyty w kolejności uporządkuj każdy zapisany odczyt według daty. Mogą one wyłącznie rosnąć, a każdy wzrost powinien być wiarygodny dla czasu między odczytami.
5. Dopiero wtedy jedź jeśli odczyty się zgadzają, umów oględziny i zadbaj o podłączenie testera diagnostycznego tego dnia. Jeśli się nie zgadzają, oszczędziłeś sobie podróż.

Jeśli zapisane odczyty pokazują spadek, odejdź od transakcji albo mocno negocjuj: nie znasz już rzeczywistego przebiegu auta, a to znaczy, że nie znasz jego rzeczywistego stanu ani rzeczywistej wartości. Sprzedawca, który nie ma nic do ukrycia, zwykle przyjmie niższą cenę albo pozwoli Ci sprawdzić dalej; ten, kto przy prostym pytaniu o odczyty zaczyna się bronić, też Ci coś powiedział.

Cofanie licznika jest przestępstwem w większości państw członkowskich Unii Europejskiej, a nie szarą strefą, więc warto zgłosić je właściwemu urzędowi ochrony konsumentów albo rejestracji pojazdów, nawet jeśli nie decydujesz się na zakup. Zgłoszenie nie chroni tylko Ciebie, spowalnia oszustwo dla następnej osoby, która obejrzy to samo auto.